“Doping” hợp pháp
Sở hữu một nông trại nuôi yến quy mô lớn và một nhà máy chế biến yến chuyên nghiệp và đương đại, ông được nhiều người gọi là “vua yến”. Danh hiệu này có làm ông thích?
- Trước khi là “vua yến” như mọi người gọi, tôi chỉ là một công chức thường nhật trong ngành thể dục thể thao của tỉnh Ninh Thuận.
Có dịp tham dự một hội thảo về dinh dưỡng trong thể thao, tổ chức ở Malaysia, tôi mới biết, ở nước ngoài người ta gọi nước yến là thứ “doping” hợp pháp, mang lại nguồn dưỡng chất rất tốt cho cơ thể, nhất là với vận động viên.
Biết Việt Nam cũng có trữ lượng yến khá cao nên tôi dành thêm thời gian tham quan, học hỏi mô hình nuôi yến trong nhà của các nước lân cận như Malaysia, Indonesia… và thấy mình cũng có thể làm được như họ.
Vì muốn thử sức mình nên tôi quyết định nghỉ hẳn việc công chức, tập hợp xây dựng nông trại nuôi yến. Hơn 7 năm trong nghề, nhìn lại những gì đã làm được, tôi đích thực không nghĩ mình xứng đáng với danh hiệu “vua yến” như nhiều người hay đùa.
Nhưng tôi cũng thấy tự hào khi là thương nhân trước hết đưa việc nuôi yến, chế biến các sản phẩm từ yến… vào quy mô mở và bài bản ở Việt Nam.
Thời điểm ông bắt tay vào kinh dinh yến, những người đi trước đã là một cái bóng rất lớn trên thương trường, ông không thấy lo ngại sao? - Nếu so sánh, 7 năm hoạt động của Yến Việt chỉ là khoảng thời kì ngắn ngủi so với hàng trăm năm khai phá yến của một thương hiệu khác.
Tuy nhiên, “độ tuổi” không phải là nguyên tố để cạnh tranh trên thương trường. Với xu thế mở cửa của những năm 2000, doanh nghiệp tư nhân có những lợi thế nhất thiết. Chúng tôi không nhân ái sự gián tiếp, ứng xử linh hoạt, uyển chuyển và nhất là có khả năng quyết định rất nhanh.
Tuốt những điều này doanh nghiệp quốc gia hoàn toàn không có. Không cần xét đến việc cạnh tranh, thị trường yến cho đến giờ cung vẫn không đủ cầu. Tôi rất tự tín vào nghề vì biết thị trường là một khoảng đất trống mỡ màu, và mình có khả năng cung cấp.  | | 'Vua Yến Việt’ Võ Thái Lâm |
Thế nhưng ông lại bị dội một gáo nước lạnh…?
tư vấn kiến trúc quy hoạch
- kinh doanh là con đường nở đầy hoa đúng là một mong ước hão huyền. Tôi chỉ bất ngờ chứ không thất vọng khi tổ yến mình dày công nuôi đem ra thị trường lại được trả giá rất “bèo”, chưa bằng 1/3 giá thu mua từ các nơi khác.
Nhưng cũng nhờ thế tôi mới kiên tâm làm thương hiệu cho sản phẩm của mình vì đã hiểu ra sinh sản một mặt hàng không chỉ có chất lượng là đủ. Giá trị sản phẩm càng cao thì càng phải có thương hiệu để đảm bảo chất lượng sản phẩm.
Liệu cơm gắp mắm
Với tần suất xuất hiện trên các dụng cụ thông tin đại chúng thời gian qua, chừng như ông không tiếc tiền cho các hoạt động quảng bá?
- Với ngành hàng tiêu dùng, khó nhất và cần nhất là làm thương hiệu. Chủ doanh nghiệp phải chọn kênh, chọn hình thức và cả thời khắc truyền bá sao cho thích hợp nhất mới mong hình ảnh sản phẩm và thương hiệu của mình đến được với công chúng.
Bình quân, Yến Việt chi khoảng 3 triệu USD/năm cho công tác quảng bá thương hiệu. Đây là tuổi chúng tôi đang muốn mở rộng khuôn khổ thương hiệu của Yến Việt, không chỉ quốc gia mà còn là quốc tế.
Trong tình hình kinh tế không mấy sáng sủa như hiện giờ, rất nhiều doanh nghiệp chỉ dám đặt ra đích huề vốn, còn Yến Việt thì sao, thưa ông?
- Không chỉ là khó khăn, đây còn là giai đoạn sàng lọc doanh nghiệp một cách triệt để nhất. Với mức lãi suất vay nhà băng lên đến 17 – 20% như hiện, doanh nghiệp phải chọn lọc một trong hai kịch bản.
Một là nằm im, cầm cự cho qua lúc khó khăn và đợi chờ thời cơ, bởi có kinh dinh cũng rất khó đạt lợi nhuận hơn lãi suất.
Kịch bản khác là nhân khi thị trường còn đang “thiếu sáng” thì dạn dĩ đầu tư, mở mang doanh nghiệp để khi kinh tế “ấm” trở lại mình sẽ trở nên đơn vị vượt trội, đối thủ cạnh tranh không thể bắt kịp mình.
Hẳn nhiên, muốn chọn kịch bản thứ hai, doanh nghiệp phải có tiềm lực kinh tế rất lớn và song song đó là khả năng rủi ro cũng rất cao. Quả là rất khó quyết định, tôi đã băn khoăn rất nhiều và rốt cuộc vẫn quyết định chọn đối mặt với rủi ro.
Chính trực ngó thì nếu không có sự đầu tư của VinaCapital, ông có dám chọn giải pháp đó?
- Nếu không có khoản đầu tư của Vinacapital, thú thực là tôi không dám thẳng thừng mở rộng sinh sản như hiện nay, nhưng không phải nên chi mà tôi chọn kịch bản nằm im.
Từ cuộc khủng hoảng kinh tế năm 2008 đến nay, nhà nước cũng đã triển khai những gói tương trợ sinh sản với lãi suất 4% trong 2 năm. Lợi dụng gói kích cầu này, tôi liều bắt tay vào xây dựng nhà máy trị giá 3 triệu USD. Sau 9 tháng, nhà máy bắt đầu cho ra sản phẩm.
Khoản đầu tư của Vinacapital cũng đã giúp tôi tính sổ hết nợ nần.
Đã có nhiều trường hợp nhà đầu tư không đi đường dài với doanh nghiệp hoặc mở mang thị phần và giữ quyền kiểm soát…, ông có lường đến khả năng này?
- Những câu chuyện không trơn tuột trong đầu tư không hiếm, nhưng tôi không lo sợ. Chúng ta phải thay đổi tư duy. Đây là câu chuyện của hai nhóm lợi. Theo nguyên tắc đôi bên cùng có lợi và rủi ro là do một trong hai nhóm không thỏa mãn được nguyên tắc này.
Bản thân tôi, trong việc đầu tư của Vinacapital, ngoài tài chính còn có lợi về việc mở rộng thị phần do hưởng lợi từ phía khách hàng của Vinacapital.
So với ngày trước chỉ kinh dinh bằng tiền của mình, nay kinh doanh thêm bằng tiền tài người khác, liệu có khác biệt chút nào về mặt cảm giác không, thưa ông?
- Với tôi, vơ những gì đầu tư vào Yến Việt đều là tiền của mình cả, không phân biệt. Tôi khá kỹ tính, mọi thứ đều phải xem chặt. Việc kinh doanh cũng vậy, phải liệu cơm mà gắp mắm nên khoản dư nợ cao nhất của tôi chỉ ở mức 30 tỷ đồng.
Khi làm việc với các quỹ đầu tư, tôi xác định nhà đầu tư không bao giờ hướng đến nhiều giá trị như doanh nghiệp, họ chỉ quan tâm đến lợi nhuận. Khi các kênh đầu tư dễ kiếm lời như chứng khoán, bất động sản… bị ứ đọng, các quỹ đầu tư có thiên hướng đầu tư vào sinh sản nông nghiệp.
Vậy thì mình phải làm sao sinh lãi tốt nhất cho họ là có thể yên tâm về “tiền người” rồi. Chuyện đó đơn giản hơn nhiều so với “tiền mình”, bởi doanh nghiệp ngoài lợi nhuận còn có vai trò và trách nhiệm xã hội nữa.
Giấc mơ thương hiệu nhà nước
tức thị Yến Việt biểu đạt bổn phận từng lớp của mình bằng các hoạt động từ thiện?
- trách nhiệm từng lớp của doanh nghiệp không gói gọn trong việc làm từ thiện. Tôi muốn đưa thương hiệu yến Việt Nam ra ngoài thế giới, một mục tiêu khá lớn mà nếu khôngthiet ke du an kien truc tai dayhiểu, có thể nghĩ là tôi quá tham vọng.
Nhưng nếu tìm hiểu sẽ biết, yến Việt Nam được xem là có chất lượng cao nhất trên thế giới nhưng do chúng ta chưa biết làm thương hiệu nhà nước, chưa biết đưa sản phẩm kinh doanh ra đại chúng… nên bít tất chỉ nằm ở hai chữ tiềm năng.
Tôi đã gặp nhiều du khách đến Việt Nam muốn tìm mua yến, nhưng nguồn cung rất hạn chế.
Như vậy, vấn đề ở đây là phải làm sao để Việt Nam được biết đến như một “vựa” yến của thế giới, ai cần yến cũng sẽ nghĩ đến Việt Nam. Có xây dựng được một thương hiệu quốc gia như thế, các ngành khác, như du lịch chẳng hạn, cũng sẽ được hưởng lợi.
Chất lượng đứng hàng đầu thế giới, nhưng theo ông, vì sao mà đến giờ yến Việt Nam vẫn chưa nổi tiếng?
- căn do trước nhất là ngành yến Việt Nam chưa có hiệp hội nên chưa có hoạt động quảng bá chung cho ngành. Quy mô sản xuất yến của nước ta cũng manh mún và nhỏ lẻ. Nhiều người nuôi yến theo phong trào vì thấy có thu nhập cao và trong ngắn hạn.
Trước đây cũng vậy và hiện nay cũng vậy. Bài học từ con tôm đã rất rõ: thấy nuôi tôm bán có giá, nhiều người đổ xô đào ao nuôi tôm, dẫn đến mất thăng bằng sinh thái, rồi dịch bệnh ở con tôm ngày một nhiều. Tôi lo điều này cũng có thể xảy ra với ngành nuôi yến.
Quờ quạng những hạn chế đó khiến ngành yến chưa thể phát triển được. Thật vô lý khi nước mắm Việt Nam đóng nhãn mác Thái Lan, Trung Quốc… thì lại vào được Wal-mart, còn nước mắm Việt chính hiệu thì chỉ quẩn quanh ở sân nhà.
Thảy là do chúng ta không có thương hiệu, không có chiến lược. Tôi thấy bứchttp://www.Idee.Vnxúc lắm nhưng vẫn tin thương hiệu Việt sẽ có chỗ đứng trong tương lai. Đó chính là lý do ông dạn dĩ đề ra mục tiêu năm 2015 doanh thu sẽ cán mức 1.000 tỷ đồng?
- Tiềm năng là một chuyện, khai thác để tiềm năng không còn… tiềm năng cũng quan yếu không kém. Đã có trữ lượng yến dồi dào hơn ngày trước, tôi nghĩ đã đến lúc chúng ta phải tạo ra các sản phẩm liên quan để phát triển chiều sâu của ngành yến.
Tỉ dụ như tạo thành các dòng sản phẩm săn sóc dung nhan cho khách hàng phụ nữ, dòng sản phẩm dinh dưỡng cho trẻ con và người già… Yến Việt cũng vừa cho ra đời dòng sản phẩm tổ yến chưng sẵn có gương sen, hương dứa để làm mới và phong phú thêm sản phẩm của mình.
Kinh tế những năm qua khó khăn, phía trước vẫn còn khó khăn nhưng trong tầng lớp giờ, sức khỏe vẫn luôn được xem là quan yếu nhất. Cả thế giới cũng có nhu cầu này nên thị trường ngành yến rất rộng, chỉ sợ doanh nghiệp không có khả năng chinh phục.
Có một chi tiết nhỏ của thị trường nhưng đến giờ tôi mới ngẫm ra, trong những dịp lễ lạt, người châu Á, cụ thể là người Việt, rất thích tặng quà cho nhau nhưng thị trường quà tặng cũng giới hạn.
Trong khi đó, yến lại là sản phẩm thích hợp với mọi đối tượng. Những tín hiệu nhỏ như thế từ thị trường giúp tôi thấy tự tin với con đường mình đã chọn.
Giữ lộc của trời
Để đạt được giấc mơ của mình, cụ thể ông sẽ phát triển Yến Việt như thế nào trong thời gian tới?
- Dựa trên lợi thế có sẵn là nhà máy đã hoạt động ổn định, tôi sẽ đấu phát triển vùng vật liệu.
Ngoài tự nuôi yến trong nông trại và liên kết với bà con nông dân, cam kết đầu ra cho sản phẩm của họ để khuyến khích sinh sản, tôi đã đề xuất quy hoạch vùng nuôi chim yến ở ven sông Dinh, phường Tấn Tài, Ninh Thuận với quy mô khoảng 100 ha.
Đây sẽ là khu vực chúng tôi cùng cộng tác với nông dân nuôi yến, tạo nên một làng nghề yến cho khu vực. Làng nghề sẽ giải quyết được vấn đề việc làm và thu nhập cho dân cày, đảm bảo nguồn vật liệu cho Yến Việt.
Vì lòng kiêu hãnh về bản địa mà ông lập làng nghề ở nơi chôn nhau cắt rốn?
- Phan Rang là vùng đất thuận lợi cho việc nuôi yến vì công nghiệp chưa phát triển, nguồn thức ăn cho yến dồi dào và chi phí đầu tư cũng không cao. Tôi không lấy nguyên tố quê hương làm cơ sở cho việc đầu tư của mình.
Dân cày vùng nào ở Việt Nam cũng khổ đau vì thiếu trình độ, thiếu điều kiện… Tôi chỉ mong vẽ giúp cho nông dân, dù đó là nông dân ở bất cứ địa phương nào, một con đường để họ thoát nghèo. Khi tỷ lệ người nghèo ít đi thì mặt bằng từng lớp mới cải thiện hơn được.
Tôi quan niệm hơi tâm linh một tẹo là khai hoang và kinh dinh yến là làm giàu từ nguồn lộc của trời. Nếu tôi chỉ giữ lộc cho mình, không chia cho mọi người thì lộc cũng sẽ bỏ mình mà đi.
Ông “hưởng lộc trời”, kinh doanh cũng phát đạt nhưng vẻ ngoài mặt của ông rất thông thường: quần áo giản dị, dùng điện thoại thuộc dòng sản phẩm phổ quát. “Đại gia” như ông, sao lại hà khắc với bản thân như vậy?
- Không thương bản thân thì không thể xót thương bất cứ người nào khác. Tôi không khắc nghiệt với bản thân, nhưng cũng không đặt giá trị con người mình ở vẻ bề ngoài. Khi vẫn còn sức sáng tạo, vẫn duy trì công việc có thể nuôi được nhiều người… là tôi thấy mình có giá trị.
Đâu phải cứ đi xe “xịn”, xài điện thoại “siêu” thì trở thành đại gia. Tôi chưa là đại gia, nhưng ước mong của tôi là sẽ trở nên một đại gia theo đúng nghĩa của nó là sở hữu một thương hiệu có mặt ở khắp thế giới, chứ không phải đại gia kiểu tự thỏa mãn với một đôi công ty, kinh dinh không vượt được ra ngoài bờ cõi.
Tôi biết, nếu thỏa mãn cảm xúc thì hạnh phúc sẽ rất ngắn. Chỉ khi thỏa mãn được lý tưởng thì hạnh phúc mới lâu dài.
Xin cảm ơn ông về cuộc luận bàn này! Theo DoanhnhanSaiGon
|
