Trong đó, 15 giao du là từ các nước thuộc ASEAN vào Việt Nam, với tổng giá trị giao du đạt 643 triệu USD, cao hơn 4 lần so với năm 2011
PV: Nhiều chuyên gia kinh tế cả trong và ngoài nước đều cho rằng, Việt Nam là thị trường M&A đầy tiềm năng. Sự tham dự ngay từ đầu của một nhà băng đầu tư trong quá trình lập mưu hoạch chiến lược và sự thông đạt về vị trí của DN trên thị trường có thể giảm đáng kể thời gian đưa giao tế ra thị trường.
PV: Xin cảm ơn ông! Thanh Ngọc (thực hành). Họ làm việc đồng thời với rất nhiều “đơn vị tư vấn” nhưng lại không có sự kết hợp chém đẹp giữa các đơn vị tham vấn với nhau… Chính thành ra, các nhà đầu tư thường nhận được thông báo về bên bán từ nhiều phía khác nhau, dẫn tới kết quả là mặc dầu trên thị trường ai cũng biết về người bán nhưng gần như chẳng ai có được thông báo có giá trị đích thực.
Họ cần phải xây dựng một bản phân tách chiến lược, cũng là kế hoạch hành động để họ đạt được đích của mình. Cho DN… cuối cùng, trong quá trình chuyển nhượng, phía nhà băng đầu tư sẽ làm rõ các tham số định giá, chuẩn bị tài liệu marketing hạp, ngần và sắp xếp bàn thảo với các bên mua tiềm năng, tương trợ thực hiện quá trình giám định soát xét, chào mua, thương lượng giá và các tài liệu cần thiết khác.
Lãnh đạo, các quản lý cấp cao và rút cuộc là cổ đông của công ty muốn bán sẽ có lợi hơn nhiều nếu có một nhà băng đầu tư đứng ra tham mưu bán cho họ. Đặc biệt, do kinh nghiệm quản lý còn yếu kém và thiếu chiến lược phát triển nên các DN Việt Nam đang trở nên mục tiêu lý tưởng cho các nhà đầu tư nước ngoài khoảng giao tiếp M&A tốt với giá tương đối thấp so với khu vực.
DN phải xác định liệu chiến lược M&A có là một con đường đúng đắn bằng cách giải đáp câu hỏi “cách tốt nhất để tăng giá trị cổ đông là gì”? Ông Marc Djandji Tôi nghĩ điều này cũng xảy ra hao hao ở Việt Nam.
PV: Theo ông, để M&A thành công, DN cần phải chuẩn bị những gì? Ông Marc Djandji: Chiến lược rõ ràng là yếu tố quan trọng nhất mực định thành công. Điều này là dễ hiểu khi khu vực này đang ngày một được hưởng lợi nhiều hơn từ tiêu dùng nội địa và thương nghiệp liên khu vực, giúp cho sự tăng trưởng ít có tính chu kỳ và dễ phục hồi hơn Bắc Á và phương Tây. Ông có nghĩ như vậy? Ông Marc Djandji: Tôi cho rằng Việt Nam sẽ được hưởng lợi từ việc xây dựng cộng đồng kinh tế ASEAN vào năm 2015 (AEC 2015) và Đông Nam Á đang trở thành một thị trường sôi động cho M&A phát triển.
Hoạt động M&A là những giao dịch mua, bán ắt hoặc một phần công ty hoặc chia nhỏ và sáp nhập các công ty khác nhau để giúp các công ty này phát triển nhanh hơn. Theo khảo sát mới đây của KPMG Việt Nam, một thương vụ M&A thường mất khoảng 6/12 tháng để hoàn tất, thậm chí có khi kéo dài 1-3 năm. Trước khi dự vào hoạt động M&A, DN cần hiểu rõ vị trí hiện tại của họ và vị trí họ muốn vươn tới trong ngày mai.
Trên thực tại, điều này tăng rủi ro thất bại của thương vụ hoặc kết quả là sẽ không tối đa hóa được giá trị cho cổ đông. Một nhà băng đầu tư giàu kinh nghiệm sẽ có thể kết nối tất các bên liên can ở cả phía đầu mua, đầu bán và giúp các bên tập kết vào bức tranh toàn cảnh của thương vụ, nhằm mục đích chung cuộc là chấm dứt giao tế thành công.
PV: M&A bây giờ được xem là một trong những giải pháp quan trọng giúp các nền kinh tế, hoặc các tổ chức, DN tái cơ cấu để phát triển, xin cho biết đánh giá của ông về vấn đề này? Ông Marc Djandji: Các công ty thường tham dự vào hoạt động M&A để thực hiện các đích chiến lược.
Ở Việt Nam, chủ sở hữu và lãnh đạo cấp cao thường chào bán DN duyệt nhiều “nhà môi giới kinh doanh” khác nhau. Họ sẽ hỗ trợ công ty đánh giá thực trạng hiện tại của DN, tiềm năng phát triển trong ngày mai và đưa ra phác thảo về cấu trúc thương vụ cũng như danh sách các bên mua tiềm năng… để có thể giới thiệu cho DN nhiều đối tác mua tiềm năng theo hướng tối đa hóa lợi.
Điều này cho thấy, các DN trong nước đang tìm kiếm nhà đầu tư nước ngoài cần phải biết quảng bá cho mình một cách hiệu quả để tối đa hóa dịp thành công của họ. PV: Trong các thương vụ M&A, vai trò của các nhà tư vấn hoặc ngân hàng đầu tư như thế nào, thưa ông? Ông Marc Djandji: Giống như chủ DN và giám đốc điều hành là những chuyên gia trong việc điều hành và quản lý công ty của họ, nhà băng đầu tư là những chuyên gia trong việc tối đa hóa giá trị giao du mua bán hoặc sáp nhập.
Nhưng tôi xin lưu ý rằng, để thành công trong việc mua bán một DN, chủ sở hữu cũng như lãnh đạo của DN cần phải có một chiến lược rõ ràng và chi tiết.
Vì vậy, tổng giám đốc và giám đốc tài chính của DN cần phải tham dự sâu trong quá trình thực hành thương vụ cho đến khi giao thiệp hoàn tất bởi có tới 82% các thương vụ thành công ở Việt Nam, bên mua luôn xem xét tối thiểu 2 mục tiêu tiềm năng.
DN có thể tự thân phát triển (phát triển nội tại) hoặc có thể phát triển ưng chuẩn hình thức mua bán và sáp nhập. Bên cạnh đó, với sự hội nhập ngày một tăng của các nước thuộc tiểu vùng sông Mêkông sẽ thu hút nhiều hoạt động M&A ở Việt Nam hơn.
Việc chủ quan, không sẵn sàng cho giao du sẽ dẫn đến nhiều vấn đề không được đề cập trên bàn thương thuyết.
Họ không quen với việc trả phí tư vấn cho các chuyên gia mà nghĩ rằng, để cho càng nhiều người biết về việc bán DN của mình càng tốt và hy vọng sẽ bán được giá. Từ giác độ người bán, tôi nghĩ những lãnh đạo DN và quản lý cấp cao thường đánh giá thấp tầm quan yếu của việc lập mưu hoạch bán DN. Đặc biệt, Việt Nam sẽ chứng kiến sự bùng nổ trong hoạt động M&A khi mà nền tảng kinh tế được cải thiện hơn.
Nhiều nhà đầu tư nước ngoài sẽ không quan tâm đến các nhịp đầu tư được giới thiệu theo hình thức này. Tổng giá trị các thương vụ tại Việt Nam tăng gần 70% so với năm 2011. Hơn nữa, việc đồ mưu hoạch trước sẽ giảm rất nhiều thời kì thực hiện giao tiếp, từ đó giảm thiểu rủi ro do lơ là công tác quản lý. Qua đó, DN sẽ hiểu họ muốn đạt được gì và thiết lập các đích cụ thể. Lãnh đạo DN có nhiều chọn lọc khác nhau để đạt đích đó.
Các công ty sẽ vào Việt Nam với chiến lược then chốt để tăng cường sự hiện diện và dấu ấn của họ ở Việt Nam.